Wetenschappelijke input als leidraad

Van TNO transitie wiki

Ga naar: navigatie, zoek

HoofdpaginaToolboxWetenschappelijke input als leidraad

Inhoud

[bewerk] Kern

In bijzondere gevallen is de normatieve keuze van het doel wat men wil nastreven glashelder, en is er alleen nog een ‘wetenschappelijke vertaling’ nodig naar de betekenis hiervan in concrete randvoorwaarden. Dit werkt goed bij simpele problemen, maar waarschijnlijk minder goed bij transitiemanagement dat gekarakteriseerd wordt door ‘wicked’ of ‘messy’ situaties (complex, controversieel, onvoorspelbaar, lange termijn horizon). Voorbeelden waar dit model (enigszins) werkt is bijvoorbeeld externe veiligheid, waar een ongevalsnorm is gesteld die min of meer eenduidig kan worden vertaald naar ordening van ruimtegebruik.

[bewerk] Doel en Toepassingen

In bepaalde gevallen is het mogelijk op min of meer wetenschappelijke gronden (al dan niet in combinatie met algemeen aanvaarde normatieve uitgangspunten) tamelijk hard randvoorwaarden te bepalen waaraan een visie moet voldoen. Denk aan bijvoorbeeld de maximale getoleerde depositie van SOx en hieraan gerelateerde uitstoot, gerelateerd aan het voorkomen van afsterven van bepaalde ecosystemen.

[bewerk] Meerwaarde

De meerwaarde van deze methode van visie-ontwikkeling is dat in een waarschijnlijk veelal participatief proces waar dat mogelijk is een aantal relatief harde randvoorwaarden wordt geformuleerd waaraan de overall visie moet voldoen.

[bewerk] Achtergrond en Toelichting

Zie hierboven en hieronder.

[bewerk] Uitvoering

Deze wijze van ‘visie-ontwikkeling’ betekent het volgende:

  • (voor zover nog niet gedaan in een van de vorige stappen): baken het systeem of ‘speelveld’ af
  • inventariseer abstracte doelen uit beleidsdocumenten, of algemeen aanvaarde randvoorwaarden waarbinnen het maatschappelijk handelen dient te worden uitgevoerd.
  • Zet wetenschappers aan het werk om deze doelen te vertalen in concrete eisen (voorbeeld: een maximum neerslag van verzurende emissies die vertaald kon worden in een emissieplafond

[bewerk] Resultaat

Een aantal min of meer harde randvoorwaarden waaraan een gewenste toekomstvisie moet voldoen, in termen van bijvoorbeeld bandbreedtes voor emissieplafonds.

[bewerk] Aandachtspunten

Deze aanpak kent de volgende beperkingen.

  1. Hij werkt alleen in relatief ‘simpele’ situaties, en kan in de regel dan ook alleen maar enkele randvoorwaarden schetsen waaraan de algehele visie moet voldoen.
  2. Hij past bij uitstek in een planningscultuur of planmatig, hiërarchisch beleid. Transities zijn vaak zo complex, dat deze beleidsfilosofie in de regel faalt, omdat zij niet uitnodigt tot learning by doing, en de benodigde flexibiliteit in uitvoering van beleid.
  3. Door het geheel ontbreken van een procescomponent is de werkvorm (een externe onderzoeker inventariseert doelen) niet geschikt voor het ontwikkelen van het vormen van coalities en gezamenlijke agenda’s die de visie moeten vormgeven.

In al deze gevallen moet het visie-vormingsproces op andere wijze worden vormgegeven.

[bewerk] Bronnen

Personen binnen TNO

Projecten binnen TNO

Bronnen buiten TNO

Tools

Aspecten/acties
Persoonlijke instellingen